Verklagsreglur vegna sakarferils

Íslenskur ríkisborgararéttur – verklagsreglur um 6. tölulið 9. gr.

Innanríkisráðherra er heimilt að veita íslenskan ríkisborgararétt samkvæmt umsókn að uppfylltum tilteknum skilyrðum sem fram koma í 8. og 9. gr. laga um íslenskan ríkisborgararétt.

Um sakarferil eru ákvæði í 6. tölul. 9. gr.

Innanríkisráðherra hefur ekki heimild til að veita ríkisborgararétt ef umsækjandi hefur hérlendis eða erlendis sætt sektum eða fangelsisrefsingu eða á ólokið máli í refsivörslukerfinu þar sem hann er grunaður eða sakaður um refsiverða háttsemi samkvæmt íslenskum lögum. 

Ráðherra er þó heimilt að veita ríkisborgararétt að liðnum tilteknum fresti (biðtíma), sem tilgreindur er í 6. tölul. 9. gr. laganna, ef ekki er um endurtekin brot að ræða.  Fresturinn er mismunandi langur eftir fjárhæð sektar eða lengd fangelsisrefsingar.

Ef umsækjandi hefur hlotið eina sekt lægri en 50.000 kr. þarf að vera liðið eitt ár frá því brot var framið til að heimilt sé að veita ríkisborgararétt.

Ef sektin er að fjárhæð 50.000 kr. eða hærri þurfa að vera liðin þrjú ár frá því brotið var framið.

Hafi umsækjandi sætt fangelsisrefsingu er biðtíminn eftirfarandi frá því að refsing var afplánuð.  Þegar talið er að refsing sé úttekin með gæsluvarðhaldi, eða hún skilorðsbundin að öllu leyti, reiknast tíminn frá því að viðkomandi var látinn laus úr gæsluvarðhaldi eða skilorðsdómur kveðinn upp:

Lengd fangelsisrefsingar                    Biðtími

allt að 60 dagar                                  6 ár

allt að 6 mánuðir                                8 ár

allt að 1 ár                                          10 ár

lengri en 1 ár                                      14 ár

Ráðherra hefur ekki heimild til að veita ríkisborgararétt þegar brot eru endurtekin.  Ef umsækjandi hefur hlotið fleiri en eina sekt og samanlögð fjárhæð sektanna er 50.000 kr. eða hærri má búast við að umsókn verði synjað á þeim forsendum að um endurtekin brot sé að ræða.  Sama á við ef umsækjandi hefur hlotið fleiri en eina fangelsisrefsingu eða hlotið refsingu fyrir brot sem ýmist hafa sætt sektum eða fangelsisrefsingu.  Ef brot eru af mjög ólíkum toga metur ráðherra hvort líta megi svo á að brot teljist ekki vera endurtekin.

Ef samanlögð fjárhæð sekta er lægri en 50.000 kr. hefur ráðherra samþykkt veitingu ríkisborgararéttar, ef sakarferill í heild mælir ekki gegn því og önnur gögn benda til þess að umsækjandi sé starfhæfur og vel kynntur. A.m.k. eitt ár verður að vera liðið frá því síðasta brot var framið sem sætti sekt.

Ef umsækjandi á mál til meðferðar í refsivörslukerfinu hefur ráðherra ekki heimild til að veita ríkisborgararétt og verður umsókn þá synjað.  Óski umsækjandi eftir að ráðuneytið taki umsókn hans á ný til vinnslu þegar meðferð máls er lokið í refsivörslukerfinu er nauðsynlegt að senda ráðuneytinu nýja umsókn ásamt greiðslu og tilskildum gögnum.

Ef umsækjandi vill óska eftir undanþágu frá reglum um ríkisborgararétt þarf hann að senda ráðuneytinu bréf þar sem hann fer þess á leit með rökstuddri beiðni að umsókn hans verði send til Alþingis

Um nánari upplýsingar vísast til 6. tölul. 9. gr. laga um íslenskan ríkisborgararétt nr. 100/1952 með síðari breytingum.